Letter 42: Anselmi Luc, ColU can.

Anselmi Luc, ColU can., VII, 166, p. 431; MANSI, IX, c, 910; MIGNE, PL, 72, c. 748, Ined.: (1: beati Iohannis in Cathena; quem antea... perhibetur expulsus.) PELAGIUS [PAPA] OPILIONI DEFENSORI. Experien¬ tiae tuae praesentibus mandamus affatibus, ut ueniente eccle¬ siae Catinensis episcopo, aut [eumdem] Maurum praesbyterum [in eodem] facias in monasterio xenodochioque beati Iohannis in C*dd.: B iol. 29'^: (1... reformari; 2); Ctfol. 67-67'', C^fol. Cj/o/. 59-59'', C. fol. 57'®-''*’; Ei fol. 46 ''*’; (2), fol. 67 ^ E, fol. 7Cr'-71, £, fol. 35^'*’; 0 [Thaner, p. 431]: (2). oppilioni 0 2 mandamus] non damus C, C 4 2-3 catin. eccles. C* Cj C* 3 eumdem] om. C (cf. lin. seq.) maurum] C: marum B 4 in eodem] om, C fades B in*] om. B monasterio] a corr. B senodochyoque B 4-5 beati... cathena] C [catena] C 3 C 4 : om. B nensi urbe, aut saltem in eiusdem regione, ut ex sequentibus inferri posse videtur. loannes vero, de quo in ep. 41, in parte magis septentrionali eius¬ dem orientalis orae insulae idem munus gerebat. 1. ueniente ... episcopo: Cum Helpidius paululum ante tempus sa¬ cratus fuisset (cf. epp. 23,3 et 33,1, p. 71 et 89), arbitror eum, post suam ad episcopatum evectionem, nondum ad sedem Catinensem advenisse. Maurum praesbyterum: Sive Marum nomine. Non est ille pres¬ byter Marius ep. 44,6. Is enim, uti aemulus cuiusdam monachi sacerdotis nomine Gaudentii describitur, et eius episcopus non vocatur Helpidius. Adde adhuc, quod duo monasteria multum ab invicem certo distabant, cum sub iurisdictione duorum diversorum defensorum. Opilionis et loannis, posita fuissent. monasterio xenodochioque beati Iohannis in Cathena: Cathena, Catena pro Catina male frequenter scriptum fuit, ut videri etiam potest in ^ Cathena, per eos quos Saturninus iUustris memoriae uobis [prae¬ sentibus] praesentauerit, abbatem fieri, aut Cresciturum diaconum ibidem reformari, quem antea locus ipse habuisse dicitur, et arbi- 5-6 praesentibus] om. C 6 praesentauit C 2 Cg C 4 abatem B diaconum] B, Cii diaconem Cg, diachonem Cg C 4 7-8 quem antea... expulsus] om. B ^ codd. S. GreGORII Magni, Reg. (MGH., Epp., t. I-II), et in codd. Mar- ^ tyrologii Hievonymiani (I. B. DE RoSSl-b. DuchESNE, Acta Sanctorum Novembris, t. II, 1, Bruxellis, 1894). — Huius xenodochii monasteriique nomen et exsistentia latitaverant hucusque, quantum scio, in codd. Coli. Caesaraugustanae. Nil de eo inveni in recenti opere eruditi viri h. T. Whi- TE, Latin monasticism in norman Sicily, Cambridge, Massachussets, 1938. ^ Idem tamen monasterium aliquatenus et subobscure notum fuisse videtur quibusdam doctioribus viris s. xvii-xvin. Kn quae I. B. de Grossis, Ca~ \ tanense decachordum sive novissima sacrae Catanensis ecclesiae notitia, mo- ^ dul. XVII (Nosocomia ... xenodochia), apud I. G. Graevium-P. Burmann, Thesaurus antiquitatum et historiarum Siciliae ...» vol. X, hugduni Bata- I vorum, 1723, c. 138, scripsit; ... his adscrihendum reor S. loannis Baptistae hospitalem domum pro militibus lerosolimitanis aptatam (S. loannis de ' Fleris nuncupatur) ... Templi huius primordia Saracenorum seculum prae¬ cesserunt; ... id Stephanus Syracusanorum Episcopus erexit... Subdit Pirrus ibidem, fol. 130. Templum D. Iohannis Hospitalis Catanae id esse credimus, quod ad nostra tempora maximam antiquitatem redolens durat ... Stephanum porro Syracusanae Ecclesiae praefecturam gessisse anno circiter 532 dum Be- lisarius lustiniani Imperatoris personam ageret Syracusis, auctor est, post Schobar iam nominatum, idem Pirrus in illius Ecclesiae Not. d. fol. 130. Quoad Christophorum Schobar, notitiae fundationis templi illius primum nuntium, cf. F. Lanzoni, 0 . c., p. 636; A. Amore, Siracusa, in Enc. Cat- tol., t. XI, c. 720. Opera vero abbatis R. Pirri, Sicilia sacra ... lib. IV, invenies etiam in supra laudato I. G. GraEvd-P. Burmann, Thesauro ..., vol. III, IfUgduni Batavorum, 1723. (Cf. c. 581). Ktsi albo Syracusanorum antistitum, a C. Schobar nobis servato, parva fides sit facienda (cf. F. hANZONi, 0 . c., p. 636-638), quod de illius domus aetate adseruit Pirrus non male cohaeret sive cum textu praesentis epistulae, sive cum iis, quae de debellatione et subiugatione Siciliae a. 535 a Belisario peracta scimus. quoque existimandae sint notitiae, quae faciunt antiquissimum Stephanum illum, olim Syracusanum praesulem, pervetusti coenobii Catinensis S. loan¬ nis conditorem. Bxcipiendum tamen duco illud quod de eius exsilio Syra¬ cusis deque eius migratione Catinam narratur. Saturninus illustris memoriae: Ignotus vir, inlustris honorarius aut vacans, paulo ante defunctus; coenobii, ut videtur, patronus. praesentauerit: Pro iure praesentationis fundatorum. Cf. simi¬ lia in epp. 28; 36,2; 43,2; 86,3; 89,2, p. 83; 103; 120; 211; 215-216. Cresciturum diaconum: Abbas inmerito a monachis a munere de- iectus, circa quem nil aliud noscitur. PEI.AGII I PAPAE trio monachorum, nullo extante crimine, exinde perhibetur expul¬ sus; nullam potestatem de cetero, nullam licentiam monachis 2 reUnquentes pro arbitrio suo aut expellere abbates, aut sibimet alios ordinare, quia nulla auctoritas remanebit abbati, si mo¬ nachorum coeperit potestati subiacere, ut de cetero fideliter et studiose uniuersa quae uel ad diuini cultus reuerentiam uel ad utilitates eiusdem monasterii pertinent, abbatis sollicitudo, ad quem potestas tota pertinere conuenit, debeat adinplere. nulla C 3 C 4 prohibetur C 3 C 4 10 relinquimus E 0 10-11 sibimet alios] BEO'. alios sibimet (etiam probab. ordo) C, alios om. Oj 0^ Oq 11 si] ut C 4 12 ut] om. C 3 C 4 de cetero] decreto B, discrete E, om, C 3 C 4 13 uniuersa] ex uniuesa B 2 uel ad^] om, Oj Oj Og 14 utilitatis Cj C 3 , utilitatem Cj O 7 O 14 eiusdem] om, B E 2. nullam licentiam monachis: Non dicit contra id quod in ep. 28 decretum est. Pelagius enim cum S. Benedicti Regula, 64, electionem monachis (et praedii domino) concredidit, non autem ordinationem insti- tutionemve, quae incumbit episcopo vel delegatis eiusdem. Hic, ut patet, non de electione, sed de ordinatione et de abbatis depositione, tractatur, quod solis monachis nullo modo competit. ad quem potestas tota: Convenit cum iis quae praescribuntur in S. Benedicti Regula, 65, v. 11; 3, v. 5 (A. bENTiNi, 0, c., p. 568; 76). Episcopo Laurentio mandat, ut Marcum, Paulum et Paschalem, qtii ad dignitatem presbyterii, diaconi et subdiaconi respective propositi sunt, examinet, atque his sacris ordinibus insigniat, si dignos eos inve¬ nerit. Presbyter autem in sacris officiis peragendis mentionem et. papae et episcopi sibi faciendum est.